CUOC THI KHOANH KHAC DANG SONG NAM 2021

Người phụ nữ đã sáng chế AstraZeneca thành vaccine Covid-19 rẻ nhất thế giới

Theo Doanhnhanplus

Gilbert và đội của họ làm vậy không phải vì tiền! Họ hợp tác cùng AstraZeneca chỉ với một điều kiện duy nhất: Vaccine phải được phân phối và bán với mục đích “phi lợi nhuận”.

 

Nhà khoa học Sarah Gilbert – “mẹ đẻ” của vaccine ngừa COVID-19 AstraZeneca

Năm 2021, Nữ hoàng Anh Elizabeth II đã trao tặng tước hiệu Nữ hiệp sĩ Vương quốc Anh (DME – Dame) cho Giáo sư Gilbert để tri ân thành tựu của bà đối với sự an toàn của nhân loại trong đại dịch. Hãng sản xuất đồ chơi Mattel Inc. cũng vừa ra mắt phiên bản búp bê Barbie lấy tạo hình của giáo sư, nhằm vinh danh những gì bà đã làm được.

Báo The Guardian (Anh), ngày 26/8 đưa tin Giáo sư Sarah Gilbert được định mức lương hơn 20 triệu bảng Anh khi công ty công nghệ sinh học do bà đồng sáng lập chuẩn bị có mặt trên thị trường chứng khoán ở Mỹ. Bà Gilbert, sở hữu 5,2% cổ phần của Vaccitech, một công ty con của Đại học Oxford sở hữu công nghệ sinh học đằng sau vaccine AstraZeneca và những loại thuốc khác dành cho Mers, viêm gan B, virus gây bệnh zona và một loạt bệnh ung thư.

Vào tháng 1/2020, nhóm của nhà khoa học Gilbert tại Viện Oxford’s Jenner đang chế tạo vaccine virus Ebola. Nhưng tâm trí của Gilbert lúc đó – và của hầu hết mọi người trong cộng đồng vaccine – đều hướng về loại coronavirus mới đang lan truyền nhanh chóng ở Trung Quốc. Một ngày sau khi các nhà khoa học Trung Quốc công bố trình tự gen của Covid-19, Gilbert đã hướng dẫn nhóm của mình quay sang nghiên cứu vaccine coronavirus.

"Ngay từ đầu, chúng tôi coi đây là một cuộc chạy đua với virus chứ không phải một cuộc chạy đua với các nhà phát triển vaccine khác. Chúng tôi không làm việc này để kiếm tiền", Giáo sư Sarah Gilbert

Nhưng điều quan trọng nhất, Gilbert và đội của họ làm vậy không phải vì tiền! Họ hợp tác cùng AstraZeneca chỉ với một điều kiện duy nhất: Vaccine phải được phân phối và bán với mục đích “phi lợi nhuận”.

Đội nghiên cứu làm việc ngày đêm, và Gilbert nằm trong số những người chăm chỉ cống hiến nhất. Mỗi ngày, bà dậy từ 4h sáng, kết thúc công việc khi tối muộn. Sự vất vả dành cho một điều thực sự ý nghĩa, bởi họ muốn tạo ra một loại vaccine có giá rẻ, dễ phân phối và có khả năng chống lại bệnh một cách hiệu quả.

Để tạo ra nó, đội ngũ nghiên cứu đã đi từ các chủng virus cúm thông thường vốn chỉ gây bệnh cho tinh tinh, rồi cải tạo nó để không còn lây bệnh cho con người. Tiếp theo, họ tiếp tục thay đổi thành phần gene bên trong, đưa một mảnh gene thu được từ virus corona vào. Với cách này, họ sẽ đưa được tế bào virus gây bệnh Covid-19 vào trong cơ thể, dạy cho hệ miễn dịch cách để chống lại nó. Cùng sự hậu thuẫn của hãng dược AstraZeneca, các liều vaccine đầu tiên được sản xuất và bắt đầu đưa đi thử nghiệm.

Công sức của họ đã được đền đáp. AstraZeneca hiện tại là một trong những loại vaccine phổ biến nhất, được Tổ chức Y tế thế giới WHO chứng nhận về hiệu quả và độ an toàn, lại duy trì mức giá “phi lợi nhuận” chỉ khoảng 3 USD mỗi liều nhằm đảm bảo cho tất cả các quốc gia trên thế giới đều có thể tiếp cận.

Hiện vaccine AstraZeneca có giá chưa đến 3 USD/liều, trong khi giá của vaccine Sinopharm là khoảng 16 USD/liều hay Moderna khoảng 23 USD/liều tại châu Âu.

Người phụ nữ 59 tuổi này là người làm việc chăm chỉ nhất trong nhóm. Báo thức của bà ấy luôn kêu lên vào lúc 4 giờ sáng và bà làm việc từ lúc đó cho đến tối muộn. “Đó là công việc khó khăn và hiện tại vẫn vậy, nhưng đó là sự khó khăn để làm một điều gì đó thực sự quan trọng,” – nhà khoa học Glibert từng chia sẻ với tờ Observer (Anh). “Chúng tôi có một số lượng lớn những người đã làm việc thực sự, thực sự chăm chỉ trong rất nhiều giờ, ngày này qua ngày khác. Liên tục không ngừng. Nhưng chúng tôi biết điều đó có thể giúp ích rất nhiều người nên đã cùng nhau nỗ lực”.

Bà Gilbert sinh tại Northamptonshire. Cha bà làm việc trong lĩnh vực kinh doanh giày và mẹ là giáo viên tiếng Anh. Bà lấy bằng cử nhân ngành sinh học tại Đại học East Anglia rồi tiếp tục học tiến sĩ hóa sinh chuyên ngành di truyền học tại Đại học Hull. Lúc đó, bà nhận ra rằng mình không thích chuyên ngành đã chọn và có ý định từ bỏ. Tuy nhiên, bà vẫn tiếp tục theo đuổi việc học của mình. Sau khi hoàn thành chương trình tiến sĩ, bà làm việc tại trung tâm nghiên cứu bia và tập trung vào cách kiểm soát men bia rồi mới chuyển sang làm việc trong lĩnh vực liên quan đến sức khoẻ con người.

Bà Gilbert chưa từng có ý định trở thành một chuyên gia về vaccine. Tuy vậy, vào năm 1994, bà đã đến Đại học Oxford để làm việc với giáo sư Adrian Hill, Giám đốc Viện Jenner về nghiên cứu về ký sinh trùng sốt rét. Bà Gilbert nhanh chóng bắt tay vào nghiên cứu vaccine thử nghiệm, bắt đầu với loại vaccine kích thích tế bào bạch cầu để chống lại bệnh sốt rét, sau đó là vaccine cúm “phổ thông”.

Bà Gilbert là 1 trong 6 người phụ nữ được vinh danh trong cuộc chiến chống Covid-19 và trở thành hình mẫu cho các mẫu búp bê Barbie mới nhất…

Sự nghiệp khoa học của Gilbert gián đoạn vào năm 1998, khi bà sinh ba con, 2 gái và một trai. “Tiền đưa chúng đi nhà trẻ còn nhiều hơn thu nhập của tôi lúc đó,” bà Gilbert chia sẻ. Sau đó, chồng bà, nhà khoa học Rob Blundell, đã hy sinh sự nghiệp để ở nhà chăm sóc con cái. Các con của bà Gilbert mới đây cũng thể hiện sự ủng hộ mẹ bằng cách tình nguyện tham gia thử nghiệm vaccine Oxford/AstraZeneca. Hiện các con của bà Gilber đều chọn ngành hóa sinh. Hai con gái là Caitlin và Susannah, theo học tại Oxford và con trai bà, Freddie, là sinh viên Đại học Bath.

Trong khi vaccine của Pfizer và Moderna bán với giá cao ngất ngưởng 37 USD/liều thì sản phẩm của AstraZeneca lại chỉ chưa đến 10 USD. Chính nhờ lợi thế giá cả này mà rất nhiều người nghèo trên thế giới có cơ hội được tiếp cận vaccine chống dịch Covid-19. Chúng ta cảm thấy biết ơn Sarah Gilbert, nhà khoa học có trái tim nhân hậu, hy sinh lợi ích của bản thân vì sự sống còn của cả nhân loại.

Theo Doanhnhanplus
Có thể bạn quan tâm